Na czym polega terapia protonowa

Terapia protonowa jest nowoczesną, niezwykle precyzyjną formą radioterapii wykorzystywaną w leczeniu chorób nowotworowych. Jej właściwości fizyczne sprawiają, że cieszy się ona mianem niezwykle skutecznej i oszczędzającej. Stosowana jest na całym świecie od wielu dziesięcioleci. Postęp techniczny i rosnąca liczba inwestycji nieustannie przekładają się na coraz lepszą dostępność tej metody leczenia zalecanej do kolejnych rodzajów schorzeń.

Z leczenia techniką protonową skorzystało już ponad 150 000 osób na świecie. Standardowe wskazania do terapii protonowej obejmują takie schorzenia jak struniaki i chrzęstniakomięsaki podstawy czaszki i szkieletu osiowego, nowotwory dna oka oraz – w coraz większym stopniu – guzy lite wieku dziecięcego.

Zachodnioniemieckie Centrum Terapii Protonowej w Essen posiada obecnie 4 gabinety terapeutyczne o różnych konfiguracjach systemów protonowych z możliwością obrazowania techniką rtg, TK i RM. Z powodu ograniczonych możliwości przyjmowania pacjentów, związanych z uruchamianiem kolejnych pomieszczeń i systemów w trakcie bieżącej działalności klinicznej, w fazie startowej przedsięwzięcia zamierzamy skupić się na wybranych wskazaniach. Decyzję tę podjęliśmy, mając na uwadze warunki techniczne oraz przyszłe możliwości leczenia. W miarę rozbudowy naszych gabinetów i wzrostu ich przepustowości będziemy również stopniowo rozszerzać listę wskazań.

W naszym Centrum skupiamy się obecnie na leczeniu nieprzemieszczających się (przy oddychaniu) guzów w obrębie głowy, kręgosłupa i miednicy (głównie pierwotnych guzów mózgu oraz mięsaków podstawy czaszki, twarzoczaszki, kręgosłupa i miednicy). Listę schorzeń leczonych w Centrum uzupełniają nowotwory gruczołu krokowego i jamy nosowo-gardłowej.

Terapia protonowa, jako technika znacznie ograniczająca obciążenie niedojrzałych, rozwijających się tkanek, szczególnie dobrze sprawdza się w leczeniu nowotworów wieku dziecięcego. Oferujemy możliwość leczenia wiązką protonową również młodszych dzieci, w wieku poniżej 5 lat. Leczenie dzieci stanowi aktualnie jeden z głównych obszarów działalności naszego Centrum.

Od stycznia 2015 oferujemy leczenie protonami całego centralnego układu nerwowego (terapia czaszkowo-rdzeniowa). Stosowanie promieniowania protonowego pozwala chronić narządy wewnętrzne takie jak serce, jelita, tarczyca oraz żeńskie gruczoły płciowe. Jako pierwsi w Europie oferujemy rutynowy dostęp do tej skomplikowanej formuły leczenia również dzieciom, które wprowadzamy w stan głębokiej sedacji (uspokojenia).

Chwilowo nie leczymy jeszcze guzów przemieszczających się, położonych w obrębie piersi, płuc, wątroby, żołądka, jelita i trzustki. Aktualny wykaz chorób nowotworowych leczonych w naszym Centrum znajdą Państwo tutaj.

Behandlung Protonentherapie

Cechy szczególne terapii protonowej

Leczenie protonami będzie tym lepiej tolerowane przez chorego, im dokładniej skupimy wiązkę promieni na tkance nowotworowej. I właśnie tu ujawnia się wielka zaleta protonów: po wniknięciu do tkanki przekazanie energii przez protony następuje początkowo powoli aż do niemal całkowitego spowolnienia, po czym nagle „uderzeniowo” wzrasta, powodując niewielką „eksplozję”, którą można sterować z dokładnością co do milimetra.

Po podaniu maksymalnej dawki wiązka protonów raptownie znika, dzięki czemu zdrowe, sąsiadujące bezpośrednio z nowotworem tkanki nie doznają praktycznie żadnego uszczerbku.

Leczenie jest zwykle dobrze tolerowane przez pacjentów, którzy w większości przypadków mogą kontynuować dotychczasowy tryb życia, nie doświadczając przykrych skutków ubocznych. Uboczne działania leczenia będą zależeć także od innych czynników, np. przyjmowanych leków. Stosując terapię protonową, mamy również nadzieję ograniczyć ryzyko wystąpienia późnych skutków leczenia lub nowotworów wtórnych w długofalowej perspektywie.

Porównanie energii promieniowania emitowanej przez fotony i protony w zależności od wymaganej głębokości penetracji tkanek (przykład – 30 cm)

Terapeutyczne działanie wiązki protonowej

Celem każdej radioterapii jest dezaktywowanie komórek nowotworowych poprzez pozbawienie ich zdolności namnażania w wyniku nieodwracalnego uszkodzenia materiału genetycznego (DNA). Dokładnie tak działa promieniowanie jonizujące: uszkadza jądro i błonę komórkową komórek nowotworowych.

Do zapewnienia skutecznej ochrony zdrowych, otaczających tkanek konieczne jest dokładne zaplanowanie i przeprowadzenie leczenia, co pozwoli zagwarantować precyzyjne namierzenie guza przy minimalnym obciążeniu sąsiadujących tkanek.

Interdisziplinäre Planbesprechung im WPE.

Technika będąca podstawą protonoterapii

Współpraca

Centrum WPE korzysta z rozwiązań IBA, światowego lidera w produkcji technologii radioterapii protonowej.
IBA